LOCHEM - De gemeenteraad van Lochem heeft op 2 maart 2026 een motie van afkeuring tegen het college verworpen. De motie had betrekking op een concept-subsidieregeling voor omwonenden van het toekomstige AZC aan de Ampsenseweg. De stemming eindigde in 11 stemmen voor en 12 tegen.

Kritiek op communicatie, niet op uitvoering

De indieners benadrukten dat hun kritiek zich niet zozeer richtte op het handelen zelf, maar op de manier waarop het college heeft gecommuniceerd. De regeling kwam via de media naar buiten, terwijl de raad vooraf niet was geïnformeerd.

De conceptregeling maakt het mogelijk dat omwonenden een subsidie van maximaal €1.000 kunnen aanvragen voor beveiligingsmaatregelen. Volgens het college past dit binnen de eerder vastgestelde kaders.

De raad stelde echter dat veiligheid in beginsel een verantwoordelijkheid is van gemeente en COA, en niet bij inwoners moet worden neergelegd. Indieners vonden dat hiermee opnieuw verantwoordelijkheden bij omwonenden terechtkomen, terwijl zij zich volgens hen steeds constructief hebben opgesteld in het proces.

Stigmatiserend effect

Een belangrijk punt van zorg was het mogelijke stigmatiserende effect van de regeling. Door een beveiligingssubsidie beschikbaar te stellen, zou impliciet het beeld kunnen ontstaan dat asielzoekers een veiligheidsrisico vormen.

Wethouder Michiel Rijsberman erkende dat het college heeft stilgestaan bij dit risico. Volgens hem maakt de regeling deel uit van een breder pakket aan maatregelen gericht op sociale veiligheid, verbinding en leefbaarheid. Hij noemde initiatieven via Welzijn Lochem en Buddy to Buddy als voorbeelden van projecten die juist gericht zijn op integratie en verbinding.

“Het spijt ons zeer hoe dit voorstel heeft uitgepakt,” aldus Rijsberman. “De impact op de samenleving en op omwonenden in het bijzonder betreuren wij.”

Proces en budgetrecht

De raad stelde stevige vragen over het democratisch proces. Waarom werd de raad niet vooraf betrokken bij een politiek gevoelig dossier? Het college verwees naar het financiële kader: het betreft een uitvoeringsuitgave onder de €25.000, die volgens de gebruikelijke werkwijze achteraf verantwoord kan worden.

Volgens het college stond het besluit op de openbare besluitenlijst en is het niet actief met de media gedeeld. Dat de media het oppakte, viel volgens het college buiten hun invloedssfeer.

Tegenstanders van het college vonden echter dat dit het budgetrecht van de raad en haar kaderstellende rol ondermijnt. Zij verwezen naar eerdere moties, waaronder “Afspraak is afspraak”, waarin het college werd opgeroepen te werken aan herstel van vertrouwen tussen raad, college en inwoners.

Emoties en vertrouwen

In het debat werd meermaals benadrukt dat het AZC-dossier gevoelig ligt. Omwonenden hebben zorgen, maar werken volgens meerdere fracties wel mee aan het proces. Juist daarom had zorgvuldige communicatie voorop moeten staan.

De raad riep het college op om niet uitsluitend via brieven te communiceren, maar actief het gesprek aan te gaan met omwonenden. Ook werd gewezen op de negatieve landelijke media-aandacht die Lochem heeft gekregen.

Het college gaf aan achteraf zaken mogelijk anders te hebben aangepakt en dichter bij het “eigen kompas” te willen blijven. De conceptregeling ligt momenteel ter consultatie bij omwonenden; hun reacties worden afgewacht voordat verdere stappen worden gezet.

Uitslag

De motie van afkeuring werd uiteindelijk verworpen. De fracties GB, D66 en MmL stemden tegen. DPL, VVD, GL, LG!, PvdA, CDA en SDL stemden voor.

Daarmee blijft de conceptregeling vooralsnog in behandeling, in afwachting van reacties van omwonenden en verdere bespreking met de raad.